Ölçüm modları
Ölçüm, makinenin pozlama önermek için ışığı nasıl ölçtüğüdür. Matris ya da değerlendirmeli ölçüm tüm kadrajı okur, merkez ağırlıklı ortayı öne alır, spot ise küçük bir alanı okur. Her ölçer sahnenin ortalamada orta gri olduğunu varsayar; çok parlak ya da karanlık sahnelerde pozlama telafisi gerekir.

Kısaca
- Yansıyan ışığı ölçen her ölçer, sahnenin ortalamada orta ton olduğunu varsayar.
- Matris ya da değerlendirmeli ölçüm çoğu sahne için en iyi varsayılandır.
- Spot ölçüm kesin kontrol verir ama kadrajın yalnızca birkaç yüzdesini okur.
- Kar, beyaz duvar ve siyah konular, hangi mod olursa olsun pozlama telafisi ister.
Ölçer aslında ne yapar?
Makine sahneden yansıyan ışığı ölçer ve bunu diyafram, enstantane ve ISO'dan oluşan bir pozlama önerisine çevirir. Konunun beyaz bir kedi mi siyah bir kedi mi olduğunu bilemez; yalnızca ne kadar ışık geldiğini görür.
Bu yüzden ölçer sahnenin ortalamada orta ton, yani orta gri olduğunu varsayar. Sahne gerçekten ortalamaysa sonuç doğru görünür. Çoğunlukla parlak ya da çoğunlukla karanlıksa ölçer yanılır.
Matris ya da değerlendirmeli ölçüm
Üreticilere göre farklı adlar taşıyan bu mod, kadrajı çok sayıda bölgeye ayırır ve parlaklıklarını karşılaştırır; çoğu zaman renk, odak mesafesi ve tipik sahnelerden oluşan bir veritabanı da kullanır. Sonra önemli bölümleri iyi pozlamaya çalışan bir ayar seçer.
Manzara, seyahat ve gündelik fotoğraf için en iyi başlangıçtır. Zayıf yanı öngörülmesinin zor olmasıdır: bir ayarı neden seçtiğini her zaman anlayamazsın; zor sahnelerde histogramı kontrol et.
Merkez ağırlıklı ölçüm
Merkez ağırlıklı ölçüm tüm kadrajı okur ama ortaya, kabaca merkezdeki daireye fazladan ağırlık verir. Basit ve öngörülebilirdir; bu yüzden deneyimli birçok fotoğrafçı onu sever.
Portrelere ve merkeze yakın konulara uygundur. Konu kadrajın kenarındaysa onu ortaya alıp ölç, pozlamayı kilitle, sonra yeniden kadrajla.
Spot ve kısmi ölçüm
Spot ölçüm, makineye göre kadrajın yaklaşık %1–5'i kadar küçük bir daireyi okur (yaklaşık). Kısmi ölçüm biraz daha geniş bir alanı okur. Bazı makineler spotu etkin odak noktasına bağlar.
Küçük bir konu çok farklı bir arka plan önündeyken kullan: spot ışık altındaki bir sanatçı, arkadan aydınlatılmış bir yüz, ay. Bilerek telafi etmeyeceksen en parlak ya da en karanlık yeri değil, ten ya da çimen gibi orta tonlu bir alanı ölç.
Her mod ne zaman yanılır?
Kar, kumsal ve beyaz duvarlar gri çıkar, çünkü ölçer onları orta tona çeker; yaklaşık +1 ile +2 durak telafi ekle (yaklaşık). Siyah hayvanlar, koyu giysiler ve gece sokakları fazla parlak çıkar; yaklaşık −1 ile −2 durak düş.
Güçlü arka ışıkta matris ölçüm gökyüzüne göre pozlayıp konuyu siluete çevirebilir. Küçük parlak bir alana yapılan spot ölçüm de geri kalan her şeyi karanlığa gömebilir. Bu tuzakları bilmek, modları ezberlemekten daha yararlıdır.
Kontrol ve düzeltme
Pozlama telafisi, yarı otomatik modlarda ölçerin önerisini yukarı ya da aşağı kaydırır. Otomatik pozlama kilidi (AE-L) bir okumayı dondurur, böylece yeniden kadrajlayabilirsin. Manuel modda ölçer skalası önerinden ne kadar uzakta olduğunu gösterir.
En iyi kontrol histogramdır: sağ kenara yığılmışsa parlak alanlar patlıyordur; sola yığılmışsa gölgeler ezilmiştir. Ayarla ve yeniden çek.
Sık sorulan sorular
Varsayılan olarak hangi ölçüm modunu kullanmalıyım?
Matris ya da değerlendirmeli ölçüm çoğu durumda iyi çalışır. Küçük ya da ortadaki bir konu çevresinden çok daha parlak veya karanlıksa spot ya da merkez ağırlıklıya geç.
Kar fotoğraflarım neden gri?
Ölçer parlak sahneyi ortalama yapmaya çalışır ve az pozlar. Yaklaşık bir-iki durak pozlama telafisi ekle (yaklaşık) ve histogramı kontrol et.
Manuel modda ölçüm modu önemli mi?
Evet. Ölçer sahneyi yine okur ve önerisini skalada gösterir; mod, bu okumanın kadrajın hangi bölümüne dayandığını belirler.
El tipi ışık ölçer hâlâ işe yarar mı?
Gelen ışık ölçer, konudan yansıyan değil konuya düşen ışığı ölçer; bu yüzden beyaz ya da siyah konulara aldanmaz. Birçok stüdyo ve film fotoğrafçısı hâlâ kullanır.