Ana sayfa › Optik ve makine teknolojisi

Pozlama telafisi: + ve − ne zaman kullanılır?

6 dk okuma · Güncellendi:

Pozlama telafisi, pozlamayı fotoğraf makinesinin ışık ölçümünün önerdiği değerden EV adımlarıyla kaydırır. Ölçüm ortalama, orta tonlu bir sonuç hedeflediği için kar gibi çok parlak sahneler gri, çok karanlık sahneler fazla açık çıkar. Parlak sahnelerde + yönüne, karanlık sahnelerde − yönüne çevir ve histograma bak.

Pozlama telafisi: + ve − ne zaman kullanılır?
Görsel: Beko, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Kısaca

  • Işık ölçümü ortalama bir sahne varsayar; konunun beyaz kar mı yoksa siyah bir mont mu olduğunu bilmez.
  • Artı (+) sonucu aydınlatır, eksi (−) karartır; tam 1 EV ışığı iki katına çıkarır ya da yarıya indirir.
  • Çoğu kamera 1/3 EV adımlarla ayar yapar; aralık genellikle −5 ile +5 EV arasındadır.
  • P, A ve S modlarında kamera enstantaneyi ya da diyaframı senin yerine değiştirir; M modunda Auto ISO açık değilse yalnızca ışık ölçüm göstergesini kaydırır.

Işık ölçümü aslında ne yapıyor?

Kameranın yerleşik ışık ölçümü, sahneden yansıyan ışığı okur ve sahneyi orta tonlu gösterecek bir enstantane, diyafram ve ISO önerir. Fotoğrafta bu referans ton çoğunlukla yaklaşık %18 yansıtma oranına sahip bir gri olarak tarif edilir; ancak ölçümün tam olarak hangi değere göre kalibre edildiği değişir ve tartışmalıdır.

Bu, ortalaması orta tona yakın çıkan çoğu gündelik sahnede işe yarar. Sahnenin kendisi ortalamadan çok daha açık ya da koyu olduğunda ise yanılır. Ölçüm, bir kar alanının beyaz olması gerektiğini bilemez; onu gri görünecek şekilde pozlar. Koyu bir duvar ya da siyah bir mont da griye doğru çekilir ve olduğundan daha açık görünür.

Pozlama telafisi neyi değiştirir?

Pozlama telafisi, kameraya ışık ölçümünün önerdiğinden daha fazla ya da daha az pozlama vermesini söyler. EV ile ölçülür: +1 EV sensöre ulaşan ışığı iki katına çıkarır, −1 EV yarıya indirir ve aynı ilişki sonraki her adım için de geçerlidir.

Çoğu kamera telafiyi 1/3 EV adımlarla ayarlar ve güncel modellerde −5 ile +5 EV aralığı yaygındır (tahmini; eski ya da daha basit kameralar çoğu zaman ±2 veya ±3 EV'de durur). Ekranda genellikle ortasında 0 olan ve + ya da − yönüne kayan bir işaretçiyle bir ölçek görürsün.

Telafi, sensörün dinamik aralığının dışında kalan bir sahneyi kurtarmaz. Yalnızca tüm pozlamayı yukarı ya da aşağı kaydırır; böylece önem verdiğin tonlar istediğin yere oturur.

Hangi yöne çevirmeli?

Parlak sahneler artı ister. Kar, beyaz kum, sis, beyaz bir duvar ya da parlak bir pencerenin önündeki konu ölçümü eksik pozlamaya iter; kamera bunları göründüklerinden daha koyu işler. Kar için +1 ile +2 EV arası yaygın bir başlangıç noktasıdır (tahmini); sonucu kontrol et ve ayarla.

Karanlık sahneler eksi ister. Gece sokağı, siyah bir kedi, karanlık bir sahne ya da gün batımı ölçüm tarafından fazla parlak hale getirilebilir; yaklaşık −1 EV derin tonları ve doygun renkleri geri getirir (tahmini).

Akılda tutmanın basit yolu: telafiyi sahnenin yönünde yap. Sahne ortalamadan parlaksa ışık ekle, ortalamadan koyuysa ışık çıkar.

Her pozlama modunda nasıl davranır?

Program (P) modunda kamera enstantane ve diyaframın kendi kombinasyonunu ayarlar. Diyafram öncelikli (A ya da Av) modda diyaframı sen sabitlediğin için telafi enstantaneyi değiştirir. Enstantane öncelikli (S ya da Tv) modda ise diyaframı değiştirir.

Manuel (M) modda iki ayarı da zaten sen kontrol ettiğin için telafi genellikle yalnızca ölçüm ölçeğinin sıfır dediği noktayı kaydırır. İstisna, Auto ISO açık manuel moddur; birçok kamera telafiyi ISO'yu değiştirerek uygular.

Telafi, ölçüm moduyla da birleşir. Bir yüzü ya da parlak bir alanı nokta ölçümle ölçmek, tüm kareyi değerlendirmeli ölçümle ölçmekten farklı bir başlangıç noktası verir; dolayısıyla gereken telafi miktarı değişebilir.

Sonucu kontrol etmek

En hızlı kontrol histogramdır. Karda grafiğin büyük kısmı sağa doğru yer almalı, ancak en uçta yüksek bir sivrilik olmamalı; orada sivrilik varsa hiçbir düzenlemenin kurtaramayacağı kırpılan parlak alanlar var demektir. Karanlık sahnelerde, konunun kendisinde ayrıntı kaldığı sürece grafiğin sola yığılması sorun değildir.

Kamera ekranındaki oynatma görüntüsü ekran parlaklığından ve ortam ışığından etkilenir; bu yüzden fotoğraf hakkındaki izlenimine değil histograma ve parlak alan uyarısına güven.

RAW çekmek pozlamayı sonradan ayarlamak için ek alan sağlar, ama telafiyi sahada olabildiğince doğru yapmak yine de daha iyidir: ciddi şekilde eksik pozlanmış bir RAW dosyası aydınlatıldığında daha fazla gürültü gösterir ve kırpılan parlak alanlar her iki biçimde de kaybolmuştur.

Sık yapılan hatalar

Sıfırlamayı unutmak. Kar sahnesi için ayarlanan telafi, bir sonraki iç mekân çekimini fazla pozlar; birçok kamera ayarı sen değiştirene kadar saklar, bu yüzden yeni bir sahneye geçtiğinde ölçeğe bak.

İki kez telafi yapmak. Zaten nokta ölçüme geçtiysen ya da pozlamayı orta bir tonda kilitlediysen, ek telafi fotoğrafı yanlış yöne itebilir.

Flaşla çatışmak. Çoğu kamerada pozlama telafisi ve flaş pozlama telafisi ayrı kontrollerdir: biri ortam pozlamasını, diğeri flaşın katkısını değiştirir.

Sık sorulan sorular

Fotoğraflarımda kar neden gri görünüyor?

Işık ölçümü ortalama bir orta ton için pozlar, bu yüzden parlak beyaz bir sahne gerçekte olduğundan daha koyu işlenir. Pozitif telafi ekle, çoğu zaman yaklaşık +1 ile +2 EV (tahmini), ve histograma bak.

Pozlama telafisi manuel modda çalışır mı?

Genellikle yalnızca ölçümün sıfır noktasını kaydırır, çünkü enstantane ve diyaframı kendin ayarlarsın. Auto ISO açıkken birçok kamera telafiyi ISO'yu değiştirerek uygular.

+1 EV ne demek?

Bir EV, tam bir duraktır: +1 EV iki kat fazla ışık alır, −1 EV yarısı kadar ışık alır. Çoğu kamera EV'nin üçte biri adımlarla ilerler.

Pozlama telafisi ile flaş pozlama telafisi aynı şey mi?

Hayır. Pozlama telafisi genel ortam pozlamasını değiştirir; flaş pozlama telafisi yalnızca flaşın eklediği ışık miktarını değiştirir.

Kaynaklar

Okumaya devam et